ده نکته در مورد کتاب خواندن (یا چگونه کتاب‌خوان شویم و کتابخوان باقی بمانیم؟)

۱- نگاهتان را به کتاب تغییر دهید.

همانطور که قبلا هم گفته ام (اینجا)، کتاب قرار است به بهبود کیفیت زندگی ما کمک کند. بهتر است به آن به چشم یک کالای لوکس نگاه نکنید، کالایی که هیچ وقت هم پولی برای خریدنش ندارید! پیش از آنکه به این فکر کنیم که چه کتابهایی بخوانیم بهتر است به نوع نگاهمان به کتاب توجه کنیم.

پس لطفا با خوردن یک پیتزای کمتر، کتاب بخرید و به آن به عنوان ابزاری برای افزایش آگاهی های خود نگاه کنید. شک نکنید این افزایشِ آگاهی، منجر به بهبود کیفیت زندگی تان خواهد شد. قبل از هر چیزی، کیفیت زندگی ما تابعی از افکار ماست.

۲- کتابِ خوب بخرید. (اهمیت کتاب خوب خواندن کمتر از اهمیت کتابخوانی نیست)

همه کتابهای نوشته شده، پنانسیل بهبودِ کیفیت زندگی شما را ندارند. سعی کنید کتابِ خوب بخرید. میتوانید از  آن دوستانتان که اهل کتاب هستند، سراغ کتابهای خوب را بگیرید. (اینجا یک فهرست از کتابهای خوب برای شروع کتابخوانی هست، اگر سوالتان این است که با چه کتابی شروع کنیم؟ حتما سری به این فهرست بزنید) اهمیت کتاب خوب خواندن کمتر از اهمیت کتابخوانی نیست.

و البته پیشنهاد من این است که کتابِ خوبی را که پیدا کرده اید، حتما بخرید. اصولا ما آدمها برای چیزی که پولی بابتش بپردازیم، ارزش بیشتری قائل هستیم. پس لطفا بیخیال امانت گرفتن کتاب شوید.

۳- کتابِ خوب را خوب بخوانید. (روش کتابخوانی بسیار مهم است)

یادمان باشد کتابی که خریده ایم، قرار است زندگی ما را بهتر کند. دوریالِ شبکه سه که نگاه نمی کنید تا منتظر آخرش باشید ببینید چه میشود. اصطلاحی که من در این مورد دارم این است که کتابهای خوب را باید خورد! روش کتاب خوانی بسیار مهم است.

۴- کتاب را خلاصه کنید.

خلاصه کردن کتاب، دو فایده اصلی دارد:

  • به فهم بیشتر شما از کتاب کمک میکند. سعی کنید از روی کتاب رونویسی نکنید. یک قسمت را بخوانید و سپس با زبان خودتان آن را خلاصه کنید. اینگونه ذهنتان بیشتر درگیرِ کتاب خواهد شد و احتمال بخاطرسپاری مفاهیمِ آن هم بیشتر است.
  • رجوع مجدد به مطالب کتاب را ساده تر میکند. حتما در آینده نیاز خواهید داشت تا مجددا به مفاهیم این کتاب مراجعه کنید. اگر خلاصه ای از کتاب داشته باشید که خودتان آن را نوشته اید، مراجعه مجدد و مرور مفاهیم برایتان لذت بخش تر و مفیدتر خواهد بود.

پیشنهاد من این است که خلاصه شخصی خودتان را داشته باشید. اما خواندن خلاصه دیگران از آن کتاب هم میتواند مفید باشد. یک روشِ خوبِ استفاده از خلاصه های دیگران، قرار دادن آن خلاصه کنار دستتان هنگام خواندن کتاب است. اینگونه میتوانید هرجا که لازم دانستید، مطالبی را هم خودتان اضافه کنید.

می‌توانید برای انتشار خلاصه‌های خودتان وبلاگ یا کانال تلگرام هم بزنید. شوق خلاصه کردن و قرار دادن خلاصه‌های کتاب در یک جای مشخص باعث ایجاد عادت به کتابخوانی شما میشود.

۵- کم بخوانید، ولی همیشه بخوانید.

همان مفهوم آهسته و پیوسته پیمودن مسیر را لطفا رعایت کنید. مگر قرار نیست کتاب به بهبود کیفیت زندگی ما کمک کند؟ پس چرا باید خواندنِ کتاب را قطع کنیم؟

مفاهیمِ کتاب را هم آهسته آهسته بفرستید توی مغزتان، تا برود و سر جایش بنشیند. هنگام خواندنِ کتاب، خوب به مطالبش فکر کنید. دوره های تندخوانی و این داستانها را رها کنید. (مطلبی زیبا از دوست خوبم شاهین کلانتری: دوره کندخوانی)

اگر محلی برای ثبت تداعی های خودتان هنگام خواندن کتاب هم داشته باشید، عالی است. سعی کنید مصداقِ مفاهیمِ کتاب را در زندگی خودتان پیدا کنید و به راه حلهای جدیدی برسید.

۶- چند کتاب را با هم بخوانید.

ممکن است هنگام خواندن بهترین کتاب هم، روزی برسد که دوست نداشته باشید سمتِ آن کتابِ خاص بروید. برای اینجور مواقع همیشه یک یا دو کتاب دیگر هم در دست مطالعه داشته باشید تا سراغ آنها بروید. یادمان باشد که قرار نیست از روی بی حوصلگی فقط کتاب را تمام کنیم، پس کتاب را باانرژی بخوانید.

۷- با برنامه کتاب بخوانید. جریمه را فراموش نکنید.

بعد از اینکه تصمیم گرفتید کتاب خواندن را به یک روند همیشگی در زندگیتان تبدیل کنید، یک برنامه هفتگی برایش داشته باشید. از کم شروع کنید. مثلا به صورت میانگین روزانه نیم ساعت، مجموعش میشود هفته ای ۳٫۵ ساعت. اگر یک روز نتوانستید برنامه را رعایت کنید، سعی کنید روزهای بعد جبرانش کنید.

برای اطمینان از رعایت این برنامه توسط خودتان، برای انجام ندادنش، یک جریمه برای خودتان درنظر بگیرید، پیشنهاد من این است که جریمه از نوع پرداخت پول باشد!

۸- مفاهیم کتاب را برای دیگران هم تعریف کنید.

این کار باعث میشود، مفاهیم را بهتر یاد بگیرید. اساسا وقتی ما یک مفهوم را بتوانیم برای دیگران هم توضیح بدهیم، یعنی آن را به خوبی یاد گرفته ایم. سعی کنید شنونده خوبی را انتخاب کنید تا ذوقِ تعریف کردنتان از بین نرود!

شاید هم با این تعریف کردن و توضیح دادن مطالبِ کتاب، دیگران هم به خواندنش ترغیب شدند؛ اینگونه با یک تیر دو نشان زده اید.

۹- مفاهیمِ کتاب را زندگی کنید.

اصل داستان این بود که کتاب به بهبود کیفیت زندگی شما کمک کند. پس سعی کنید، مفاهیمی را که فرا گرفته اید، در زندگی خودتان هم بکار بگیرید. تا میتوانید به مفاهیم فکر کنید و دنبال مصادیق آن در زندگی تان باشید.

۱۰- اعتیاد جدیدتان مبارک!

عادت به کتابخوانی می‌تواند دنیای ما را دگرگون کند. موارد بالا را که رعایت کنید، کم کم معتاد به کتاب خواندن میشوید. فکر نکنم اعتیادی لذت بخش تر از این در دنیا وجود داشته باشد.

ده نکته در مورد کتاب خواندن (یا چگونه کتاب‌خوان شویم و کتابخوان باقی بمانیم؟)
۳٫۶۷ (۷۳٫۳۳%) ۳ votes

Comments

  1. سارا حق بین

    روز خوش امین جان
    از نکته هات ممنونم. واقع گرایانه و قابل اجراست نه رویایی.
    من دوست دارم در مورد تجربه های شخصی ام با توجه به موضوعی که مطرح کردی بنویسم، ممکنه هر چند کوچک ولی برای دوستانم موثر باشه.
    در مورد شماره ۱ ، اغلب ماه ها بعد از دریافت حقوقم چند جلد کتاب و غذای مورد علاقه ام رو میخرم و به نوعی به خودم هدیه می دهم. تلفیق دو چیز مورد علاقه هم مطلوبیت رو بالا میبره و هم ادامه دارتر میشه.
    در مورد شماره ۲، دو سال هست که حتماً از نویسنده های مطرح دنیا حداقل یک کتاب می خونم چون فکر می کنم خیلی بده که بمیرم و مثلاً پیرمرد و دریای ارنست همینگ وی رو نخوانده باشم یا کتابی از آلبرکامو، گابریل گارسیا مارکز، هوشنگ مرادی کرمانی و …، کلاً صاحب سبکها چه ایرانی و چه خارجی.
    در مورد شماره ۴، خیلی پیش که فرصتهام بیشتر بود خلاصه کتاب رو می نوشتم الان که محدودیت زمان دارم جمله های خاص کتاب را می نویسم یا برای خودم به صورت پیام ارسال می کنم. اما کاری که اخیراً به پیشنهاد دوستانم انجام دادم، خلاصه کتاب را بصورت فایل صوتی درآوردم و بسیار روش دلپذیر و موثری برای ماندگاری کتاب در ذهنم بود. امتحانش مفید و خوشاینده.
    در مورد شماره ۶، خوندن چند کتاب با هم رخوت و خستگی کتاب خوندن را دفع می کنه. روش من در این مورد خوندن یک کتاب سنگین و مفهمومی که نیاز به تأمل و تحلیل داره و در کنارش یک رمان هست که مواقع بی حوصلگی و خستگی ام با داستان رمان، رویاپردازی کنم و لحظه های مفرحی را داشته باشم.
    در مورد شماره ۹، من این تجربه رو به واقع در سن ۲۰ سالگی با خواندن کتاب ۴ اثر از فلورانس اسکاول شین داشتم. یادمه که دو بار این کتاب را مشتاقانه خوندم و تک تک جملات را بکار بردم و دائماً بهشون فکر می کردم، طوریکه این کتاب از من فرد دیگه ای ساخت و هنوز که هنوز در همه ابعاد زندگیم تأثیرش رو احساس می کنم.
    یه کار دیگه که هم انجام میدم، یه دفترچه یادداشت دارم که از یک سمتش شروع کردم توی صفحه اول نوشتم مثلاً سال ۱۳۹۵ و بعد همه کتابهایی را که شروع به خوندن می خوام بکنم یادداشت می کنم: نام کتاب، نام نویسنده، نام مترجم، انتشارات.
    بعدها که به لیست کتابهای خونده شدم مراجعه می کنم احساس خوبی دارم و البته برای معرفی به دوستان کتابخوان خلاصه مفیدیه. سمت دیگه دفترچه هم کتابهایی را که دوست دارم بخونم یادداشت می کنم و لیست در انتظار من میشه.
    بابت کامنت طولانی عذر می خوام.

    1. Post
      Author
      امین آرامش

      بسیار عالی سارا جان
      عجب نکات خوبی گفتی. واقعا آموزنده بود برام. امیدوارم بقیه خوانندگان هم حتما اینها رو بخونن.
      سارا، اگه اهل موسیقی هستی پیشنهاد میکنم به خریدهای خوبِ ماهانت، یکی دوتا آلبوم موسیقی رو هم اضافه کنی. میتونی از بیپ تونز بخری. حتی اگر خودت نخواستی، میتونی واسه یه نفر هدیه بفرستی. قابلیت هدیه فرستادن به ایمیل دیگران هم وجود داره توی اون سایت.
      من معمولا این کار رو میکنم، علاوه بر لذت از خودِ موسیقی و یا لذت از هدیه دادن به یه نفر دیگه، یه حرکت بسیار بسیار کوچیک و در حد توانم برای ادامه تولید این آثار فرهنگی میکنم.
      بازم ازت ممنونم که تجربیات گرانقدرت رو اینجا نوشتی.

  2. سارا حق بین

    ممنون امین جان. بله به موسیقی علاقه دارم و دوستی دارم که همیشه فایل موسیقی برام ارسال می کنه.
    اما حتما ایده تو را هم برای خودم و دوستانم به سبد خریدهام اضافه می کنم. سپاس

  3. عظیم

    چرا باید کتاب بخونیم؟
    این سوال اساسی هه که اصن بش پرداخته نمیشه و کمتر دیدم که جواب درخوری بش داده بشه. منظورم جوابیه که یه پسربچه ۱۳ ساله هم باش قانع بشه و انگیزه پیدا کنه در هفته ۱ ساعت از فوتبال بازی و دنیای مجازی و بازی رایانه ایش بزنه و کتاب بخونه. در این زمینه یه خطبه دارم که اینجا جا نمیشه 🙂

    یه بار اگه شد در موردش نظرت رو بنویس برامون.

    علاقه مندان به کتاب خوانی حتما با شبکه اجتماعی goodreads.com آشنا هستن ولی گفتم اینجا هم اشاره ای بش کرده باشم.

    آرزوی موفقیت

  4. Post
    Author
    امین آرامش

    چشم احسان جون. فکر میکنم یه چیزایی توی ذهنم هست در موردش. خطبت رو هم بعدا برام بگو. 🙂
    بابت اشاره به گودریدز هم ممنون.
    ارادت فراوان.

  5. جواد عزیزان

    امین جان فکر کنم پس از مدتی که انسان، کتاب خواندن برایش جذاب می شه شاید لازم باشه ی تغییر عادت کوچولو ولی سخت در سبد کتاب هایش بدهد و آن تغییر روی آوردن به مطالعه کتاب ها به زبان اصلی باشه. به نظرم این کار پس از مدتی باعث می شود هم مفاهیم کتاب به تدریج در ذهن فرد جایگذاری شود و هم شخص به خواندن، زبان دیگری (مثلا انگلیسی) تسلط یابد.

    1. Post
      Author
      امین آرامش

      جواد، میدونستی داشتن دوستی که همچین پیشنهاد فوق العاده ای جهت رشدِ فردی بهت بده چقدر نعمته؟
      دمت گرم واقعا که انقدر دلسوزانه این پیشنهاد رو بهم دادی.
      یک خودافشایی 🙂 :
      از تو چه پنهون، دارم کتاب black swan رو به انگلیسی میخونم و اگر عمری باشه به زودی وبلاگ انگلیسیم رو هم راه میندازم.
      مخلصم.

  6. جواد عزیزان

    خواهش می کنم. شما خودت استادی امین جان. من به واقع از مطالب شما و مدل ذهنی ات یاد می گیرم.
    حالا که خود افشایی کردی لطفا وقتی که کتاب قوی سیاه نسیم طالب رو تمام کردی بیا و ی پست برامون راجع به تجربیات دلپذیرت از خواندن کتاب انگلیسی برامون بگذار.
    اینم با اجازه ات رفت تو فهرست انتظارات ما از آقا دکتر.
    ممنونم پیشاپیش

    1. Post
      Author
      امین آرامش

      چشم جواد جان.
      از لطفت واقعا ممنونم. فقط به این زودیها نخواهد بود قطعا، سرعتم کمه.
      به قول محمدرضا (تو کلاسِ مذاکرش تو شریف که از طریق مکتبخونه دیدم): “دکتر، احمدی نژاد بود که رفت”. من امینم. 🙂

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *